Hằng năm vào ngày 24. tháng Sáu dương lịch, Giáo hội mừng lễ sinh nhật Thánh Gioan Tẩy gỉa. Ngày này theo khí hậu bốn mùa xứ lạnh bên Âu Châu và bắc Mỹ Châu bắt đầu khí hậu mùa Hè: ngày cao điểm ánh sáng mặt trời chiều sáng ban ngày dài nhất trong năm, và đêm ngắn nhất. Rồi từ những ngày kế tiếp sau đó, ban ngày lại từ từ ngắn lại và đêm từ từ dài thêm ra cho đến cao điểm sang mùa Đông vào ngày 24.12.

Ngày 24. tháng Sáu, theo dân gian gọi là ngày “bản lề” bắt đầu mùa Hè và từ từ từng ngày chuyển dần sang khí hậu mùa Đông.

Sinh nhật Thánh Gioan Tẩy gỉa được Gíao hội chọn mừng kính vào ngày bản lề 24.06. theo thời tiết khí hậu ngoài thiên nhiên. Nhưng lại trùng hợp ăn khớp với ý nghĩa đạo đức phụng vụ.

Thánh Gioan là con trai của bà Elisabeth, người chị họ của Mẹ Maria, mẹ sinh thành ra Chúa Giêsu Kitô.

Gioan sinh ra đời là ân đức qùa tặng cao cả Thiên Chúa ban cho cha mẹ của Gioan. Vì bà Elisabeth, theo kinh thánh thuật lại, đã cao niên theo luật sinh vật học thiên nhiên không thể có con được nữa. Nhưng Thiên Chúa quyền năng phép tắc đã ban cho ông bà có con nối dõng tông đường trong lúc tuổi gìa cao niên.

Theo Kinh thánh thuật lại, ông Dacaria, cha của bé Gioan, là thầy cả tư tế, đến phiên vào đền thờ tế lễ Thiên Chúa. Trong lúc làm nhiệm vụ tư tế ở cung thánh đền thờ, Thiên Thần Chúa hiện ra báo tin cho ông hay: vợ ông có thai và sẽ sinh đứa bé con trai, và ông phải đặt tên cho cháu là Gioan. Gioan theo tiếng Do Thái mang ý nghĩa: Thiên Chúa chúc phúc lành - hay ân đức của Thiên Chúa!

Và Thiên Thần Chúa còn cho biết Gioan sau này sẽ là người được Thiên Thần Chúa hướng dẫn làm nhiệm vụ người dọn đường báo tin về Đấng Cứu Thế sẽ đến cho dân chúng biết.

Gioan lớn lên từ gĩa gia đình theo tiếng kêu gọi của Thiên Chúa vào trong sa mạc nơi hoang địa bên nước Do Thái vùng sông Jordan, sống nếp sống chay tịnh khắc khổ mặc quần áo lông lạc đà, ăn châu chấu và mật ong rừng hoang dã.

Đời sống của Gioan phản chiếu tấm gương chiều kích ảnh hưởng của một vị Tiên Tri. Vì thế lời kêu gọi rao giảng của Gioan trở thành như tiếng sư tử vang lên trong rừng hoang điạ kêu gọi ăn năn sám hối trở về với Thiên Chúa. Từng đoàn lũ dân chúng kéo đến nghe Gioan rao giảng, thú tội và xin được chịu phép rửa để tỏ lòng ăn ăn sám hối do chính Gioan làm cho bên bờ sông Jordan. Chính vì thế ông được gọi thêm tên “Tẩy gỉa”. Và chính Chúa Giêsu cũng là người đến xin Gioan làm phép rửa cho mình nữa.

Dù là người, như một “ngôi sao” nổi tiếng, được dân chúng ngưỡng mộ tin tưởng, có ảnh hưởng tinh thần rất nhiều cùng mạnh nơi dân chúng, nhưng Gioan lại biểu lộ cung cách sống khiêm nhường chân thành. Ông không tự nhận là người đứng ở điểm trung tâm, điểm chính giữa.

Gioan nói rõ ràng dứt khoát: Tôi là người rao giảng làm phép rửa kêu gọi con người ăn năn thống hối. Nhưng Đấng đến sau tôi mới là nhân vật chính, nhân vật trung tâm. Tôi không đáng cởi giây dầy cho Người đâu. Ông đưa ngón tay chỉ giới thiệu Đấng Cứu Thế, Chúa Giêsu Kitô là nhân vật trung tâm.

Như thế qua cung cách sống đó có thể nói, Gioan Tẩy gỉa không phải là người đi tìm kiếm cách làm cho mình nổi danh. Nhưng chỉ là người sửa soạn con đường, hay sân khấu, cho một người khác bước tiến lên ngay giữa lòng xã hội. Gioan tự rút lui ra đàng sau vào hậu trường sân khấu, để cho nhân vật chính to lớn quan trọng tiến đến.

Cung cách thái độ sống nầy ví tự như ngày sinh nhật của Gioan rơi vào ngày “bản lề” bắt đầu mùa hè ánh sáng mặt trời chuyển hướng từ từ ban ngày ngắn lại, để tiến sang mùa Đông ban ngày ngắn nhất, một bắt đầu mới cho những tháng ngày có ánh sáng mặt trời dài cùng mạnh thêm ra, từ ngày 25.12 cũng gọi là ngày “bản lề” bước sang mùa Đông với lễ mừng kính sinh nhật Chúa Giêsu Kitô.

Thánh Gioan Tẩy gỉa sinh ra làm người là lời hứa ban, trong lúc cha mẹ ông đã gìa nua cao niên, là phép lạ món qùa tặng của Thiên Chúa ban cho gia đình ông bà Elisabeth Dacaria. Món qùa tặng này là ân đức, niềm an ủi của Thiên Chúa ban cho con người. Điều này biểu lộ sự quan phòng quyền năng của Thiên Chúa, cho dù điều không có thể xảy ra, mà Thiên Chúa vẫn có thể thực hiện được.

Và nếp sống cùng công việc của Gioan là cung cách nói lên rất chân thành của một người lo công việc sửa soạn chuẩn bị dọn đường, dựng sân khấu cho Chúa Giêsu tiến đến. Gioan đến trước, nhưng khiêm nhượng cùng đúng lúc tự rút lui vào đàng sau sân khấu, để cho nhân vật lớn lao quan trọng hơn tiến lên: Chúa Giêsu Kitô, Đấng là tình yêu của Thiên Chúa cho trần gian.

Đây là một cung cách nếp sống đạo đức khiêm nhượng trước mặt Thiên Chúa, và cùng có văn hóa nhân văn cao độ trước con người xã hội.

Ngày mừng sinh nhật Thánh Gioan Tẩy gỉa 24.06. vào ngày “bản lề” từ khí hậu mùa hè xoay chuyển tiếp sang ngày “bản lề” khác 24.12. khí hậu mùa Đông.

Sinh nhật Thánh Gioan Tẩy gỉa loan báo trước sinh nhật Chúa Giêsu Kitô, Đấng cứu thế từ trời cao đến trong trần gian, mang ánh sáng tình yêu Thiên Chúa cho con người.

Lm. Daminh Nguyễn Ngọc Long